Odnawialne źródła energii

Do odnawialnych źródeł energii wg definicji przyjętej przez Unię Europejską zalicza się źródła odnawialne inne niż paliwa kopalne, czyli:

• energię wiatru,
• promieniowania słonecznego,
• geotermiczną,
• fal,
• przypływów,
• elektrowni wodnych o mocy poniżej 10 MW
• z biomasy (produkty z rolnictwa i leśnictwa, odpady z rolnictwa, leśnictwa i przemysłu produkcji żywności oraz nie przetworzone odpady drzewne i korkowe).

Obecnie to właśnie biomasa (której udział ma jeszcze wzrosnąć) i energia wodna są najważniejszym źródłem energii odnawialnej, ale energetyka słoneczna i wiatrowa charakteryzują się największym rocznym przyrostem rzędu 20-25%.

Unia Europejska przyjęła szereg założeń dotyczących wykorzystania odnawialnych źródeł energii. W grudniu 1997 przyjęta została sporządzona przez Komisję Europejską Biała Księga “Energia dla przyszłości ? odnawialne źródła energii”, w której założono wzrost zużycia energii produkowanej ze źródeł odnawialnych w stosunku do zużycia energii brutto w UE o 12% do roku 2010. W 1999 r. Komisja Europejska rozpoczęła kampanię wdrożeniową, która była krótkookresową strategią wprowadzania w życie założeń Białej Księgi i obejmowała wykaz działań niezbędnych do osiągnięcia takiego poziomu inwestycji w ramach oźe (odnawialne źródła enerii) w latach 1999 ?2003, aby było możliwe osiągnięcie celu ostatecznego w roku 2010. W 2001 r. Parlament Europejski przyjąłDyrektywę 2001/77/EC w sprawie promocji na rynku wewnętrznym energii elektrycznej produkowanej z odnawialnych źródeł energii, wyznaczającą 22,1% udział energii elektrycznej produkowanej z odnawialnych źródeł energii w całkowitym zużyciu energii elektrycznej we Wspólnocie do roku 2010. W 2001 r. przygotowany został projekt dyrektywy dotyczącej biopaliw, określający wzrost ich wykorzystania do 2% w 2005 r. i do 5,75% w 2010 r. w stosunku do całkowitego zużycia oleju napędowego i benzyny.

W celu zapewnienia możliwości wykonania przyjętych założeń Unia Europejska wprowadziła wiele mechanizmów, które mają na celu wspieranie rozwoju produkcji energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych na poziomie krajowym. Należą do nich: pomoc inwestycyjna, wyłączenia spod podatków lub obniżki podatkowe, a także zwrot podatków oraz dotowanie ceny płaconej producentowi (dotacja do ceny hurtowej). Intensywnie wspierane są badania w zakresie technologii energetyki odnawialnej w IV Programie Ramowym Badań, Rozwoju i Prezentacji UE na lata 2002- 2006.

Kilka krajów członkowskich, jak Dania Finlandia czy Austria prowadzi własne rozwinięte programy wspierania oźe do czego namawia również sama KE. Przykłady tych państw pokazują bowiem, że występuje w nich rosnąca penetracja rynku przez oźe.

Odnawialne źródła energii w Polsce

Polska energetyk oparta jest w zasadzie na spalaniu węgla i koksu – z tego źródła pochodzi ok. 75% energii. Niestety ich wykorzystanie powoduje większe zanieczyszczenie powietrza w porównaniu z innymi surowcami kopalnianymi. Obecny udział energetyki odnawialnej w Polsce stanowi ok. 3%.
Rząd Polski, min. w celu wywiązania się ze zobowiązań międzynarodowych, w tym zawartych w Protokole z Kioto oraz europejskiej Białej Księdze ” Energia dla Przyszłości: Odnawialne źródła energii” przygotował “Strategię rozwoju odnawialnych źródeł energii”. Według zapisów, które się w niej znalazły celem strategicznym jest zwiększenie udziału energii ze źródeł odnawialnych w bilansie paliwowo-energetycznym kraju do 7,5% w 2010 roku i do 14% w 2020 roku w strukturze zużycia nośników pierwotnych. Analizując informacje dotyczące potencjału technicznego odnawialnych źródeł energii, a także prognozy dotyczące możliwości ich wykorzystania nie jest możliwe w chwili obecnej przyjęcie na 2010 rok takiego celu jaki postawiła Unia Europejska tzn. 12% udziału odnawialnych źródeł energii. W dłuższej perspektywie do roku 2020, nie ma uzasadnienia do stawiania innych zadań dotyczących krajowego udziału energetyki odnawialnej w bilansie paliwowo-energetycznym niż w krajach członkowskich Unii.